xép xẹp
Định nghĩa
- Tính từ:
- Rất dẹt, rất mỏng, hoàn toàn không có độ phồng: "xép xẹp" mô tả trạng thái của một vật bị ép đến mức trở nên phẳng lì, không còn hình dạng ban đầu.
- Hoàn toàn trống rỗng, không có gì bên trong: "xép xẹp" còn chỉ tình trạng bụng đói, không có thức ăn, hoặc túi rỗng không có tiền.
Ví dụ sử dụng
Tính từ (rất dẹt):
- Cái bánh bị đè lên, xép xẹp như tờ giấy. (Cái bánh bị ép rất mỏng, không còn độ phồng.)
- Quả bóng xép xẹp sau khi xì hơi. (Quả bóng rất dẹt vì hết hơi.)
Tính từ (trống rỗng):
- Bụng xép xẹp vì chưa ăn gì từ sáng. (Bụng rỗng, không có thức ăn.)
- Ví tiền xép xẹp sau khi trả nợ. (Ví không còn tiền, trống rỗng.)
Các cách sử dụng nâng cao
- "xép xẹp" thường được dùng trong văn nói hàng ngày để nhấn mạnh sự thiếu thốn, trống trải hoặc bị biến dạng.
- Sau vụ lừa đảo, túi anh ta xép xẹp không còn một xu. (Túi hoàn toàn trống rỗng, không có tiền.)
- Chiếc hộp bị đè xép xẹp, không thể dùng lại. (Chiếc hộp bị ép phẳng, mất hình dạng.)
Biến thể và từ gần giống
Xẹp (tính từ): dẹt, không phồng — dạng gốc của "xép xẹp", thường dùng độc lập.
- Quả bóng xẹp hơi. (Quả bóng không còn căng.)
Xẹp lép (tính từ): rất dẹt và mỏng — đồng nghĩa với "xép xẹp".
- Bụng xẹp lép vì đói. (Bụng rất dẹt, không có thức ăn.)
Từ đồng nghĩa
- Dẹp lép: rất phẳng, không có độ dày.
- Trống rỗng: hoàn toàn không có gì bên trong.
- Lép kẹp: rất mỏng, nghèo nàn.
Thành ngữ liên quan
- Bụng xép xẹp đói meo: bụng rỗng, rất đói.
- Sau một ngày làm việc, bụng xép xẹp đói meo. (Bụng trống rỗng và cảm thấy đói dữ dội.)